Vì sao nhiều đội thợ lựa chọn tời điện mặt đất cho công trình xây dựng?

Bùi Trung Chinh

Ông Bùi Trung Chinh là kỹ sư chuyên ngành Điện công nghiệp, tốt nghiệp từ Trường Đại học Bách khoa Hà Nội (Hanoi University of Science and Technology), một trong những trường đại học hàng đầu về kỹ thuật tại Việt Nam. Sau khi hoàn thành chương trình học, ông đã dành nhiều năm làm việc trong lĩnh vực kỹ thuật điện, đặc biệt là chuyên về thiết bị nâng hạ như pa lăng và tời điện tại các công trình xây dựng lớn.

Liên hệ


Tại các công trình nhà phố, đặc biệt từ 4–5 tầng trở lên, việc nâng gạch, cát và xi măng liên tục đòi hỏi thiết bị có tải trọng phù hợp, cáp đủ dài và khả năng vận hành ổn định. Thay vì chỉ sử dụng tời treo, nhiều đội thợ lựa chọn tời điện mặt đất để phục vụ công việc. Vậy dòng tời này có ưu điểm gì và khi nào thực sự đáng đầu tư?

1. Đặt máy dưới đất, không phải đưa cả bộ tời lên cao

Điểm đánh giá cao ở tời mặt đất là máy được lắp cố định trên nền hoặc bệ đỡ, sau đó dẫn cáp qua puly đổi hướng để nâng vật liệu lên các tầng.

Tời mặt đất được lắp cố định trên nền hoặc bệ đỡ
Tời mặt đất được lắp cố định trên nền hoặc bệ đỡ

Cách bố trí này mang lại những lợi ích thực tế:

  • Không phải đưa toàn bộ trọng lượng máy lên hệ dầm treo phía trên.
  • Thuận tiện kiểm tra motor, phanh, hộp số và tình trạng cuốn cáp.
  • Dễ bố trí vị trí vận hành, bảo dưỡng khi máy được đặt ở khu vực phù hợp.

Tuy nhiên, lắp đặt dưới đất không có nghĩa là đơn giản hơn. Bệ máy, điểm neo và puly trên cao phải được thiết kế đủ khả năng chịu lực. Quan điểm của đội thợ: Với công trình có vị trí đặt máy cố định, chúng tôi ưu tiên phương án tời mặt đất để thuận tiện kiểm tra và bảo dưỡng trong suốt quá trình thi công.

Xem thêm: Công trình chật hẹp, lắp tời điện treo thế nào cho hợp lý?

2. Nâng vật liệu nặng, chúng tôi cần máy có tải trọng dự phòng

Khi nâng gạch, cát hoặc xi măng, tải trọng thực tế không chỉ là khối lượng vật liệu mà còn bao gồm thùng chứa, pallet và phụ kiện nâng.

Đây là lý do các dòng tời điện 1 tấn và tời điện 2 tấn thường được cân nhắc tại những công trình có khối lượng vận chuyển lớn.

Nâng vật liệu nặng, cần chọn máy có tải trọng lớn
Nâng vật liệu nặng, cần chọn máy có tải trọng lớn

Ví dụ, với một chuyến vật liệu nặng khoảng 700–800kg, tời điện 1 tấn có thể đáp ứng về tải trọng nếu toàn bộ hệ thống được thiết kế phù hợp. Tuy nhiên, cần xem xét thêm tần suất nâng và tải trọng động khi vận hành. Nếu thường xuyên nâng những kiện hàng lớn hơn, tời điện 2 tấn sẽ mở rộng khả năng đáp ứng về tải trọng.

Quan điểm của đội thợ:

Chúng tôi không chọn máy chỉ vừa đủ tải. Tời cần có mức dự phòng hợp lý, nhưng cũng không nên mua máy 2 tấn khi công việc chỉ cần vài trăm kg. Đặc biệt, tải trọng định mức của tời không được vượt quá khả năng chịu lực cho phép của puly, cáp, móc và toàn bộ kết cấu lắp đặt.

3. Công trình nhiều tầng, cáp dài giúp bố trí hệ thống linh hoạt

Với nhà phố 5–7 tầng, chiều dài cáp là yếu tố chúng tôi luôn kiểm tra trước khi mua tời điện. Tời mặt đất có nhiều lựa chọn chiều dài cáp, chẳng hạn 50m, 100m hoặc lớn hơn tùy model. Điều này giúp đội thợ lựa chọn thiết bị theo chiều cao nâng và phương án bố trí puly.

Chiều cáp dài linh hoạt sử dụng tại các công trình cao tầng
Chiều cáp dài linh hoạt sử dụng tại các công trình cao tầng

Tuy nhiên, không thể lấy chiều dài cáp chia cho chiều cao mỗi tầng để xác định khả năng nâng. Khi lắp đặt, cần tính thêm:

  • Đoạn cáp từ máy đến puly đổi hướng.
  • Chiều cao nâng thực tế từ mặt đất đến vị trí nhận hàng.
  • Số vòng cáp dự trữ bắt buộc trên tang.

Ví dụ, một công trình cao 20m nhưng máy đặt cách vị trí nâng 10m sẽ cần chiều dài cáp lớn hơn đáng kể so với phương án treo máy trực tiếp phía trên.

Quan điểm của đội thợ: Chúng tôi luôn tính đường đi của cáp trước khi chọn máy, tránh tình trạng lên đến tầng cuối mới phát hiện thiếu cáp.

4. Nâng nhiều chuyến mỗi ngày, phải chọn đúng cấp làm việc

Một chiếc tời điện 1 tấn có tải trọng phù hợp chưa chắc đáp ứng được việc nâng hàng trăm chuyến mỗi ngày. Khả năng vận hành còn phụ thuộc vào cấp làm việc, thiết kế motor, phanh và khả năng tản nhiệt. Các dòng tời mặt đất công nghiệp có nhiều lựa chọn cấp làm việc, giúp đội thợ chọn thiết bị phù hợp với cường độ thi công.

Lựa chọn cấp làm việc phù hợp
Lựa chọn cấp làm việc phù hợp

Chẳng hạn:

  • Công trình nâng vật liệu không thường xuyên: Chọn thiết bị có chế độ làm việc đáp ứng số chu kỳ thực tế.
  • Công trình nâng vật liệu liên tục trong nhiều ca: Cần tính toán cấp làm việc, thời gian vận hành và khả năng tản nhiệt của thiết bị.

Quan điểm của đội thợ: Chúng tôi ưu tiên máy đáp ứng được số chuyến nâng thực tế, thay vì chỉ nhìn vào công suất motor hoặc tải trọng ghi trên tem. Tời mặt đất không mặc nhiên chạy liên tục được. Mọi thiết bị đều phải vận hành trong giới hạn do nhà sản xuất quy định.

Kết luận

Tời điện mặt đất được nhiều đội thợ cân nhắc nhờ khả năng bố trí máy cố định, thuận tiện bảo dưỡng và có nhiều lựa chọn về tải trọng, chiều dài cáp, cấp làm việc. Với công trình nhà phố nhiều tầng, thường xuyên nâng vật liệu nặng, các dòng tời điện 1 tấn hoặc tời điện 2 tấn là những phương án đáng xem xét.

Tuy nhiên, chúng tôi chỉ lựa chọn tời mặt đất khi công trình có đủ không gian đặt máy, hệ thống neo và puly được thiết kế an toàn. Nếu mặt bằng quá chật hoặc khối lượng nâng nhỏ, tời điện treo vẫn có thể là phương án phù hợp hơn.